Algemeen

Naast de “samenvoeging” van gemeente en OCMW vind je ook in dit decreet: eenvoudiger bestuurlijk toezicht, strengere regels voor intercommunales, meer digitale communicatie en enigszins aangepaste procedures voor de beleids- en beheerscyclus (planning, budgetten…) in de lokale besturen. Het decreet heeft ook een hoofdstuk over burgerparticipatie. En dat verschilt toch wat van de bepalingen uit het vroegere Gemeentedecreet. 

Integratie gemeente-OCMW

De Vlaamse regering had de ambitie om het OCMW helemaal op te heffen. Omdat Vlaanderen niet de sleutels in handen heeft om deze federale regels aan te passen, blijven gemeente en OCMW als aparte rechtspersoon bestaan. Op papier althans, want de Vlaamse regering heeft al zijn bevoegdheden uitgeput voor een maximale integratie. Doel: één samenhangend lokaal sociaal beleid, dat doordringt tot alle gemeentelijke beleidsdomeinen (huisvesting, tewerkstelling, cultuur, integratie…).   

Zo worden de gemeenteraad en Raad voor Maatschappelijke Welzijn OCMW-raad de facto samengevoegd: wie verkozen is in de gemeenteraad zal ook zetelen in de OCMW-raad. In beginsel zullen deze raden na elkaar vergaderen. De onrechtstreeks verkozen mandaten in de OCMW-raad verdwijnen dus. Logischerwijs worden ook het schepencollege en het OCMW-bureau geïntegreerd – net als de ambtelijke diensten en beleidsplannen van gemeente en OCMW. 

Participatie

Op vlak van de betrokkenheid van burgers herneemt het Decreet Lokaal Bestuur in grote lijnen de bepalingen uit het Gemeentedecreet. Op enkele opvallende details na.

Zo voorziet ook het nieuwe decreet een systeem van klachtenbehandeling. Nieuw daarbij is de jaarlijkse rapportering over deze klachten aan de gemeenteraad/OCMW-raad. Een goede zaak vinden we, want zo worden deze klachten echt gebruikt als nuttige signalen voor het beleid.  

Ook de regels voor gemeentelijke adviesraden blijven grotendeels behouden - op twee kleine, maar opvallende, elementen na. Zo vindt De Wakkere Burger het jammer dat geen algemene verplichting is ingeschreven dat overheden gemotiveerde antwoorden moeten geven op adviezen. De vage omschrijving uit het Gemeentedecreet dat men lokaal uitdrukkelijk moet vastleggen op welke wijze de gemeente zal meedelen welk gevolg ze zal geven aan adviezen, is zelfs verdwenen. Ook jammerlijk gesneuveld - al gebeurde het in de praktijk vaak niet - is de bepaling dat verslagen en einddocumenten van de adviesraden ook moeten worden meegedeeld aan de gemeenteraad.

Burgers kunnen nog steeds een voorstel op de agenda van de gemeenteraad plaatsen. Het decreet vermeldt geen verplichte handtekeningendrempel meer. En dat schept tegelijk risico's en kansen. Een gemeente kan de bestaande drempel van 1 of 2 procent drastisch optrekken, terwijl een "burgervriendelijker" bestuur deze drempel drastisch kan verlagen. 

Ook wijkbudgetten zijn mee overgenomen: Het college van burgemeester en schepenen kan, onder de voorwaarden die de gemeenteraad vaststelt, het beheer van budgetten voor de realisatie van bepaalde acties of projecten toevertrouwen aan wijkcomités en burgerinitiatieven. Die moeten dan wel een zeker draagvlak in de buurt aantonen.

Ook de gemeentelijke volksraadpleging blijft mogelijk.

Verder kan de gemeenteraad/OCMW-raad nog alle andere initiatieven nemen die zij nodig acht om de betrokkenheid van burgers te bevorderen bij het beleid.

https://www.vlaamsparlement.be/parlementaire-documenten/parlementaire-initiatieven/1211780#procedureverloop


 

lees meer

Lees ook